Eyecatcher Fatima Moreira de Melo waakt als hoeder over team

In gesprek met eyecatcher Fatima Moreira de Melo. Hoe de Nederlandse tophockeyster haar team mentaal én commercieel op sleeptouw neemt.

Een serene rust hangt er in het Marriott Hotel, even buiten het centrum van Manchester. Fatima Moreira de Melo zit relaxt onderuit gezakt in een grote fauteuil. Een lichtgrijze trui en een wijde donkergrijze slobberbroek. Handen in de zakken.

Heel wat anders dan het sexy truitje met ontblote schouder voorop Veronica Magazine en de witte bikini die ze draagt op de cover van Panorama. Woest zou ze zijn, omdat ze niets afwist van de publicatie van het mannenblad, die een twee jaar oude foto van het tijdschrift FHM gebruikte.

‘Maar daar lig ik ’s nachts echt niet van te woelen’, zegt ze. ‘Het gaat meer om het principe.’ Ongevraagd sierde de hockeyster in één week de covers van een miljoen Veronica Magazines, 100.000 Panorama’s en bijna 400.000 VARA TV-gidsen, waar ze overigens wél met plezier aan meewerkte.

Over twee maanden is het precies tien jaar geleden dat ze debuteerde in Oranje. Sindsdien heeft de dochter van een in Nederland woonachtige Portugese diplomaat zich ontwikkeld tot hét gezicht van het Nederlandse tophockey. De nummer vier is ook nog te zien in de spotjes van de Rabobank, waarin ze de rol van boerenkoolverschijning Jochem de Bruin met een ander kaliber vertolkt.

Moreira de Melo is baanbrekend voor de commercialisering van het hockey. Ze verzekert onervaren hockeysters dat er niets mis is met het maken van een financiële klapper. Zo maakte ze de 19-jarige Carlijn Welten wegwijs in de wereld van de onderhandelingen en mailde ze haar een waslijst vol bonussen en premies. Fatima stimuleert de jonge garde.

Voelt ze die rol ook zo? ‘Ik doe natuurlijk vaker fotoshoots en onderhandelingen dan anderen, dus komen ze met vragen naar mij. Maar laten we reëel blijven. Hockey is nog steeds hockey. We zitten in het Nederlands elftal voor de eer en de kick van een toernooi. Rusten, eten, slapen, trainen en wedstrijden spelen. Dat is echt alles.’

Ook op de rel die de advocaat Diederik Donk vlak voor het EK veroorzaakte over imago- en portretrechten van hockeyers, wil ze nu niet ingaan. ‘We zijn al heel lang in gesprek met de bond, maar dat is nu niet relevant. We gaan nu lekker hockeyen.’

Ze is blij dat de eerste wedstrijden erop zitten. ‘Op een gegeven moment word je echt helemaal kriegel van het wachten. Eindelijk mag het elastiekje los.’ Na de 6-0 overwinning op Ierland roept ze haar teamgenoten bijeen. ‘Zijn we allemaal hersteld? Dan nemen we nog even een kwarkje en dan: adios.’

Paspoortschandaal: Vijf Azerbeidzjaanse prinsjes op het witte paard

Woedend zijn Spanje en Duitsland over de selectie van Azerbeidzjan. Dat team telt maar liefst zes volbloed Zuid-Koreaanse dames. Vijf van hen zijn pas getrouwd en in het bezit van opeenvolgende paspoortnummers.

De kans dat vijf Zuid-Koreaanse dames precies tegelijk hun Azerbeidzjaanse prins op het witte paard hebben gevonden is nihil. Wonderlijk genoeg stapte het vijftal wel tegelijkertijd in het huwelijksbootje in het Kaukasische oliestaatje op de grens van Azië en Oost-Europa. Even zo snel haastten ze zich daar naar de burgerlijke stand voor paspoorten met achtereenvolgende nummers.
De Britse hockeypers spreekt schande van de poging van Azerbeidzjan om het team te versterken met spelers uit het traditioneel sterke hockeyland Zuid-Korea. Ook de Britse bondscoach Danny Kerry is ‘not amused’: ‘Als je geen normen en waarden hebt, kun je net zo goed naar huis gaan.’ De coach van Azerbeidzjan Tahir Zaman wil in Manchester niets horen over zijn Zuid-Koreaanse versterkingen. ‘Dat is een privé-kwestie, waar niemand iets mee te maken heeft.’
Leandro Negre, president van de Europese Hockey Federatie verklaart dat de toelatingsvoorwaarden zijn gecontroleerd door de Internationale Hockey Federatie (FIH) en dat ze voldoen aan de regels van het Internationaal Olympisch Comité (IOC). Negre: ‘Het moet niet zo zijn dat je je nationaliteit kunt veranderen om voor een land uit te komen. In sommige landen kan dat heel makkelijk, vooral als er geld aan te pas komt.’
De oliestaat die voor een deel in Europa ligt, investeert grote sommen geld in het Azerbeidzjaanse hockey. In mei was het gastland van het Europacup I toernooi (waar Den Bosch Europees kampioen werd) en in april vindt in de hoofdstad Baku een van de kwalificatietoernooien voor de Olympische Spelen plaats. In eerste instantie kregen de vijf speelsters geen visa voor Engeland. Mede op aandringen van uitgerekend de Engelse hockeybond, bij de ambassade in Baku en de ministeries van Buitenlandse Zaken en Sport werden die uiteindelijk wel verstrekt.
Saillant detail: een Azerbeidzjaans bedrijf, genaamd Ata Holding, tekende onlangs een voor de Internationale Hockey Federatie lucratief vierjarig contract. Het beursgenoteerde consultancybedrijf dat doet in financiën, toerisme, telecom en verzekeringen is hoofdsponsor van het sterkste team uit Azerbeidzjan (Ata Sports in Baku). In de openingswedstrijd verloor het team met de vijf recentelijk genaturaliseerde speelsters nog met 7-1 af tegen de Duitsers. Maar gisteren slaagde het voormalige Sovjet-staatje er wel in tegen Spanje met 2-2 gelijk te spelen. Daarmee maken de Azerbeidzjanen nog steeds kans op een ticket voor de Spelen.

Utrechts een-tweetje leidt tot Voetbalwet: ‘Hooligans voortaan keihard gestraft’

Nog vóór de Utrechtse Kamerleden Zijlstra (VVD) en Spekman (PvdA) waren beëdigd, sloten zij een bondgenootschap voor een Voetbalwet. Ondanks lang verzet van het kabinet, komen er keiharde straffen.

Voetbalrellen? De Utrechtse Kamerleden Zijlstra (VVD) en Spekman (PvdA), kunnen erover meepraten. Deze maand nog, verrichtte de politie zestien arrestaties na een zogenaamd ‘vriendschappelijk’ potje van FC Utrecht tegen de Duitse club Schalke 04. Felle gevechten in de Utrechtse binnenstad. Na een klopjacht waarbij ook een helikopter werd ingezet hield de politie in 2004 maarliefst tachtig Ajax-fans en elf Utrecht-supporters aan. Grof geschut wordt niet geschuwd, de politie nam steekwapens, honkbalknuppels en boksbeugels in beslag.

De woedende menigte die het veld oprende tijdens de wedstrijd van ADO Den Haag tegen Vitesse in november vorig jaar, maakte nog eens pijnlijk duidelijk hoe urgent de situatie is. Nog geen twee weken later leidde wangedrag rond de UEFA Cupwedstrijd van Feyenoord tegen AS Nancy ertoe dat Feyenoord voor de rest van het seizoen is uitgesloten van Europees voetbal. Volgens Spekman is het nu ‘hét moment’ om de wet in te voeren.

Opmerkelijke samenwerking

‘We hebben het al over de Voetbalwet gehad, voordat we beëdigd waren’, vertelt Zijlstra. Hij kent Spekman sinds de jaren negentig uit de Utrechtse gemeenteraad. Halbe Zijlstra, voorheen projectmanager voor Shell zat onder meer als fractievoorzitter in de raad voor de VVD en Hans Spekman, eerder verkoper in een milieuboekenwinkel, nam zitting voor de PvdA. ‘Ik zeg: Hans, laten we dat nou eens proberen te claimen. We weten wat we aan elkaar hebben.’

Een opmerkelijke samenwerking, omdat de heren in de Utrechtse gemeenteraad geregeld lijnrecht tegenover elkaar stonden. ‘We zijn het in Utrecht soms ontzettend oneens geweest’, geeft VVD’er Zijlstra toe. Zo was de liberaal, strak in pak gekleed, er fel op tegen dat de gemeente garant stond voor een lening van FC Utrecht. ‘Een privaat bedrijf moet zijn eigen broek op kunnen houden’, betoogt Zijlstra. ‘Wij gaan ook niet garant staan voor andere bedrijven.’ PvdA’er Spekman toenmalig wethouder Sport, gehuld in zijn karakteristieke kleding die aan de jaren zeventig doet denken, koos er wél voor het risico te dragen. ‘Aangezien Halbe toen voor Shell in Mexico zat, kon ik mooi de redding van Utrecht erdoorheen drukken. Halbe is voor Heerenveen’, grapt Spekman.

De samenwerking van het duo, oogstte verbazing bij de Koninklijke Nederlandse Voetbalbond (KNVB). Edwin Lokkerbol, manager communicatie en beleid van de KNVB, was aangenaam verrast dat juist PvdA en VVD gezamenlijk de Voetbalwet op de agenda wilden zetten. De voetbalbond is al jaren hartgrondig voorstander van een speciale Voetbalwet. Lokkerbol wijst er wel op dat de Voetbalwet geen wondermiddel is. ‘Deze wet gaat echt niet alles oplossen, het is geen Haarlemmerolie, maar een hulpmiddel om vandalen aan te pakken.’ Volgens Lokkerbol heeft de KNVB structureel last van zo’n 1500 hooligans. ‘Hooligans die vaak met naam en al bekend zijn en dikwijls in het bezit zijn van een stadionverbod, dat zijn de mensen die we nou eens goed willen aanpakken.’

Met verbod toch op tribune

Volgens de Kamerleden slagen raddraaiers met een stadionverbod er momenteel toch in voetbalwedstrijden bij te wonen. Spekman: ‘Ik kom te vaak in het stadion om mensen met stadionverbod niet te zien staan.’ Zijlstra: ‘Het feit dat er nu hooligans met verbod op de tribune staan, bewijst dat er nog mazen in de wet zitten.’ Volgens Zijlstra kan een Voetbalwet duidelijkheid scheppen en obstakels voor vervolging wegnemen. ‘Als je iets op het veld gooit, kun je nu worden vervolgd voor bijvoorbeeld het overtreden van de Milieuwet, openbare geweldpleging of poging tot doodslag. Er bestaat een strafwettelijke meldingsplicht, maar die is het afgelopen jaar slechts zes keer uitgesproken, terwijl er zo’n 1200 mensen van de KNVB een stadionverbod hebben gekregen.’

Een strafrechtelijke meldingsplicht voor supporters met een stadionverbod, moet hooligans definitief uit de stadions weren. ‘Fans die de regels overtreden moeten we straffen’, zegt Spekman. Slecht gedrag van een klein deel van de supporters, vergalt volgens de Kamerleden het plezier van een grote schare fans. De PvdA’er wijst erop dat er ook ‘goed verdienende types’ tussen de hooligans zitten. Zijlstra: ‘IT-systeembeheerders en makelaars deinzen niet terug voor een boete van 450 euro.’ Als het aan de Kamerleden ligt, wordt het voorbeeld van PSV gevolgd en krijgen supporters die het veld opgaan naast een verbod een boete van 15.000 euro. Ook CDA-Kamerlid Joop Atsma schaart zich achter het voorstel van het duo, de initiatiefwet heeft daarmee een ruime meerderheid in de Tweede Kamer. Achter de schermen werken zij samen met de voetbalbond aan een conceptwetsvoorstel. Op elk gebied worden de consequenties van de invoering van een Voetbalwet uitgezocht. Spekman: ‘Het heeft geen zin om een voorstel in te dienen dat meteen door de Raad van State naar de prullenbak wordt verwezen.’ Zijlstra: ‘We moeten voorkomen dat de wet door juridische haarkloverij strandt. Het zijn geen lieverdjes, dan moet je ze ook niet zo aanpakken. Het is nu  stoer als je zegt dat je een stadionverbod hebt.’

Zie ook Voetbalwet naar Brits voorbeeld